Μπαλάντες των Αισθήσεων

17 June 2006
14,352
debussy.jpg


Debussy – Preludes, Books I & II – Melvyn Tan / DEUXELLES 1092

Ο Claude Debussy θεωρείται δίκαια ο πατέρας του σύγχρονου πιάνου. Είναι ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στην Κλασσική παράδοση και τα καινούργια Ρεύματα του 20ου αιώνα. Με αυτόν, η σύνθεση για πιάνο αλλάζει μορφή οριστικά: παραβιάζει κάθε λογής περιορισμούς που μέχρι τότε είχε θεσπίσει η Γερμανική Σχολή πάνω στην Αρμονία και στη φόρμα και παίζει περισσότερο με τα ηχοχρώματα και την ατμόσφαιρα: αφήνει πίσω του κάθε ένοια αρμονικής εξέλιξης των θεμάτων και προχωράει σε σειρές από ελεύθερες -ή, πιό σωστά, ελευθεριάζουσες- επαναλήψεις και παραλλαγές πάνω στα βασικά μοτίβα. Μαζί με τους Scarlatti, Chopin και Schumann, ο Debussy θεωρείται ένας από τους κατ’εξοχήν ‘πιανιστικούς’ συνθέτες, τους ριζοσπάστες που άλλαξαν για πάντα τη μορφή της πιανιστικής έκφρασης διά μέσου των αιώνων. Ερμηνευτικά, η μουσική του είναι από τις πιό δύσκολες – σαν Κινέζικη ζωγραφιά, όπου δεν υπάρχει καμμία αίσθηση προοπτικής. Ο Debussy μοιάζει να βλέπει τα πάντα, αλλά με τη ματιά κυβιστή ζωγράφου: όχι απαραίτητα από μία, συγκεκριμένη οπτική γωνία. Η μουσική του χαρακτηρίσθηκε επαναστατική γιατί μέσα της συμβαίνουν ταυτόχρονα ένα σωρό πράγματα. Είναι αρχέγονη και μοντέρνα, βαθειά πνευματική και εκφραστική, απίστευτα εξεζητημένη και ταυτόχρονα πρωτόγονη – ένας πραγματικός Γολγοθάς για τον εκτελεστή που πρέπει επιπρόσθετα να κατέχει την Τέχνη του ανεπαίσθητου και του φευγαλέου. Είναι πάρα πολύ δύσκολο να βρεί κανείς σωστές εκτελέσεις αυτής της μουσικής: συνήθως οι πιανίστες την περιβάλλουν με μια ιμπρεσσιονιστική ομίχλη, με απερίσκεπτη και καταχρηστική χρήση του πεντάλ, κουφοί στην ιδιάζουσα υπερευαισθησία της στα ηχοχρώματα και στις παραφωνίες. Λίγοι είναι αυτοί που μπορούν να δώσουν έμφαση στις διασυνδέσεις της με τον ύστερο Ρομαντισμό και να τονίσουν τη σχέση της και τα χρέη της πρός τον Βάγκνερ. Περιττό να πούμε εδώ ότι αυτή η μουσική, στην εποχή της, ήταν σωστό ‘κόκκινο πανί’ για τους σύγχρονούς της. Ο Στραβίνσκι έλεγε πως ο δάσκαλός του Ρίμσκυ-Κόρσακοφ, του συνιστούσε να μείνει μακρυά από τη μουσική ‘αυτού του διάβολου’, ‘...γιατί υπήρχε κίνδυνος να αρχίσει να του αρέσει’. 90 χρόνια μετά το θάνατό του, ο Debussy εξακολουθεί να είναι απόλυτα εχθρικός σε κάθε επιπόλαιη προσέγγιση, τόσο από τους ακροατές όσο κι από τους εκτελεστές – η μουσική του θέλει Χρόνο και απαιτεί μεγάλη προσήλωση. Τα ανταλλάγματά της είναι παραπάνω από πλουσιοπάροχα.
Τα Πρελούδιά του αναδεικνύουν τον Debussy σαν ένα άξιο συνεχιστή της τέχνης του Bach και του Chopin πάνω στη φόρμα. Οι τίτλοι τους είναι εξωτικοί και νεραϊδοπαρμένοι: η Ondine, οι χορεύτριες των Δελφών, οι Νύμφες του Νερού, τα Πέπλα, τα Βήματα στο Χιόνι, οι Τροβαδούροι, Αυτά που Είδε ο Δυτικός Ανεμος – σπουδές πάνω στο Θρύλο, το Μυστήριο, τη φύση, τη μελαγχολία, την ακινησία, την ανικανότητα Πολλές θυμίζουν την τελευταία περίοδο ασκητικής εσωστρέφειας του Λίστ και άλλες κουβαλούν καινούργιους εξωτικούς απόηχους, πρωτόγνωρες για την εποχή τους ποιητικές ατμόσφαιρες. Γράφτηκε ότι δεν είναι τυχαίο πως το 2ο βιβλίο από τα Πρελούδια κυκλοφόρησε μόλις 7 μήνες πρίν τον πρώτο τόμο απ το ‘Αναζητώντας τον Χαμένο Χρόνο’ του Μαρσέλ Προύστ. Βίοι παράλληλοι της Γαλλικής διανόησης.
O Melvyn Tan αναμετριέται εδώ με αυτή την εξαίσια και φευγαλέα μουσική και βγαίνει νικητής. Βαθειά περιγραφικός και με πεντακάθαρη άρθρωση, ένας πραγματικός αλχημιστής που συνδυάζει την ποίηση με τη ευφυία και αγγίζει την καρδιά αυτών των Καθεδρικών Ναών του Ηχου.
 
Κωστας Λυμπεροπουλος said:
Μαζί με τους Scarlatti, Chopin και Schumann...

Βάλε και τον μουρλο-Σκριάμπιν μέσα! ;)

Μουσική που μπορεί να γίνει σαγηνευτική, όπως και του Σατί άλλωστε. Ντεμπισύ έχω σκόρπια βινύλια και cd, με Πασκάλ Ροζέ και Μικελάντζελι. Ειδικά οι ηχογραφήσεις του δεύτερου στη DG θεωρούνται αναφοράς - και δεν τις έχω. :(
 

Κώστας Γκαβάκος

AVClub Enthusiast
16 March 2009
1,036
Αθήνα
Στα πιανιστικά του Debussy είμαστε τυχεροί με πολλές καλές ερμηνείες παλαιότερων (Pollini, Michaleangeli, Arau, Zimermann) αλλά και νεώτερων (Lubimov, Constantini, Melnikov, Bavouzet). Πρόσφατα μου έκανε εντύπωση η Uchida στις Douze Etudes.
Πολύ τελευταία (cd του 1918) άκουσα εξαιρετικά πρελούδια με τον Javier Perianes σε Harmonia Mundi.

300



Στά πρελούδια όμως πρέπει να αναφερθεί η εκτέλεση του Walter Gieseking ενός all time classic (digitaly remastered σε 24/96).

View attachment 167945
 

Attachments

  • Debussy Preludes Book I II 2011 Remaster.jpg
    Debussy Preludes Book I II 2011 Remaster.jpg
    64.4 KB · Views: 114

Κώστας Γκαβάκος

AVClub Enthusiast
16 March 2009
1,036
Αθήνα
Ένας από τους καλύτερους παγκοσμώς ερμηνευτές των έργων για πιάνο του Debussy είναι Έλληνας ή για την ακρίβεια Ελληνόφωνος.
Ποιός είναι?
 

Cicadelic Ranger

AVClub Fanatic
16 December 2014
14,600
Ένας από τους καλύτερους παγκοσμώς ερμηνευτές των έργων για πιάνο του Debussy είναι Έλληνας ή για την ακρίβεια Ελληνόφωνος.
Ποιός είναι?

Eγω ξερω δυο και οι δυο ειναι γαλλοφωνοι Ελληνες η ελληνικης καταγωγης.
Ο ενας ειναι ο Κυπριανος και ο αλλος πολυ νεοτερος ο Βασσιλης.
Και οι δυο εξαιρετικοι στο Γαλλικο ρεπερτοριο και το λεγομενο Εμπρεσσιονιστικο (Ντεμπουσσυ)

Δεν λεω τα ονοματα επιτηδες για να ψαξουν οι συμφορουμιτες.
 

Cicadelic Ranger

AVClub Fanatic
16 December 2014
14,600
Παντως μπραβο στο καλλιτεχνη για ολο το ρεπερτοριο. Μας κανει περηφανους.
Θα προσπαθησω να τον ακουσω σε καποια ευκαιρια.

Παντως εγω ειμαι ερωτευμενος...μ'αυτην

Εmmanuelle Swiercz

 

Κώστας Γκαβάκος

AVClub Enthusiast
16 March 2009
1,036
Αθήνα
Σωστά είναι ο Κύπριος Μαρτίνος Τιρίμος. Όλοι οι γρίφοι μου κατέρευσαν.

Τον είχα ακούσει το 2017 στην αίθουσα Μητρόπουλος του Μεγάρου μουσικής και ήταν εκπληκτικός.
Το πρόγραμμα περιελάμβανε το πρώτο βιβλίο από τα πρελούδια και κομμάτια όπως η πανέμορφη Clair de Lune από την σουίτα Bergamasque- Pour le piano- κάποια από τις Estampes και το L' isle joyeuse.
Ήταν η ζωντανή επαφή με τα έργα σε σχετικά μικρό χώρο που με μάγεψε. Τώρα ακούω όλους τους σπουδαίους πιανίστες αλλά δεν έχω αυτή την αίσθηση.
Σκέπτομαι να αγοράσω το κουτί του και να βάλω μόνο τα έργα που άκουσα μόνο και μόνο για να έχω την ψεδεύσθηση ότι αναπαριστώ την συναυλία.
 

Κώστας Γκαβάκος

AVClub Enthusiast
16 March 2009
1,036
Αθήνα
Τώρα θυμήθηκα! Δεν έχω cd του. Τον έχω δει στο Μέγαρο πριν από αιώνες...ίσως δεκαετία '90.

Κύπριος με πολύ μεγάλο ρεπερτόριο.

Η ιστοσελίδα του

Και εγώ νόμιζα ότι τον είχα ακούσει πριν το 2017. Δεν βρήκα το πρόγραμμα (κρατάω όλα τα μουσικά προγράμματα) και αναζήτησα την χρονολογία στο διαδίκτυο.