Βρισκόμαστε, λοιπόν, στην κορυφή του οικονομικού κύκλου — ή πολύ κοντά σε αυτήν. Και πιθανότατα βλέπουμε μόνο την κορυφή του παγόβουνου ως προς όσα θα ακολουθήσουν.
Το ζήτημα δεν είναι αν κάποιος έχει ή δεν έχει τα χρήματα που ζητάει η Apple — ή η κάθε Apple.
Το ζήτημα είναι η κατανομή κεφαλαίου.
Πατώντας «Buy» στα €1.500 ή €1.700 για ένα μαζικά παραγόμενο consumer ηλεκτρονικό, αποδέχεσαι ότι μεγάλο μέρος αυτού του κεφαλαίου θα μετατραπεί σε απόσβεση. Δεν αγοράζεις κάτι σπάνιο, εξωτικό ή δυσεύρετο. Αγοράζεις έναν υπολογιστή, η μεταπωλητική αξία του οποίου θα επαναπροσδιοριστεί μόλις παρουσιαστεί το επόμενο μοντέλο.
Και ας μην ξεχνιόμαστε: το Mac mini με 16 GB RAM και 256 GB SSD ξεκινούσε από $599. Σήμερα η ίδια βασική χωρητικότητα ξεκινά από $899.
Δηλαδή αύξηση 50%, ενώ ο καταναλωτής εξακολουθεί να παίρνει 16 GB RAM και 256 GB αποθηκευτικού χώρου στη βάση. Ναι, ο καινούργιος επεξεργαστής είναι ταχύτερος. Κανείς δεν το αρνείται. Αλλά η αύξηση της απόδοσης από γενιά σε γενιά είναι η φυσιολογική εξέλιξη της τεχνολογίας — όχι λευκή επιταγή για οποιαδήποτε τιμή.
Στην Ευρώπη η ασυμμετρία είναι ακόμη πιο αποκαλυπτική.
Όταν το ευρώ πλησίασε την ισοτιμία 1:1 με το δολάριο, η συναλλαγματική πίεση πέρασε σχεδόν αμέσως στις τιμές. Σήμερα βρισκόμαστε περίπου στο 1,17. Την αντίστοιχη αποκλιμάκωση, όμως, δεν την είδαμε ποτέ.
Το συναλλαγματικό ρίσκο περνάει στον πελάτη όταν ανεβάζει τις τιμές. Όταν θα έπρεπε να τις κατεβάσει, μετατρέπεται σε περιθώριο κέρδους.
Αυτό δεν είναι «premium». Είναι pricing power — και λειτουργεί μόνο για όσο διάστημα ο καταναλωτής συνεχίζει να πατάει αδιαμαρτύρητα το κουμπί.
Προσωπικά, αυτή την περίοδο κάνω μόνο αγορές στις οποίες η σχέση τιμής και αξίας είναι ξεκάθαρα υπέρ μου. Το υπόλοιπο κεφάλαιο το κατευθύνω σε πραγματικά περιουσιακά στοιχεία: μέταλλα, ενέργεια και εμπορεύματα.
Όχι επειδή δεν έχουν κύκλους ή ρίσκο. Αλλά επειδή η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να γράψει κώδικα, να αυτοματοποιήσει θέσεις εργασίας και να συμπιέσει περιθώρια κέρδους — δεν μπορεί, όμως, να δημιουργήσει από το μηδέν τον χαλκό, το ουράνιο, την ενέργεια και τις πρώτες ύλες που χρειάζεται η ίδια για να λειτουργήσει.
Προτιμώ να επενδύω σε όσα η AI θα καταναλώνει, όχι να υπερπληρώνω όσα κινδυνεύει να απαξιώσει.
Εδώ θα είμαστε όταν γυρίσει ο κύκλος.
Όχι για να μετρήσουμε ποιος είχε τα χρήματα να πατήσει «Buy», αλλά ποιος κατάφερε τελικά να διατηρήσει το μεγαλύτερο μέρος του κεφαλαίου του.
)