Μπάσα και χαμηλές συχνότητες

Αντώνης-Κ

AVClub Addicted Member
22 June 2007
2,277
Επειδή συχνά πυκνά ακούμε σε διάφορα thread σχόλια όπως, θέλω μπάσα, θέλω sub με ισχυρά μπάσα, τα ηχεία μου δεν έχουν μπάσα, χάθηκαν τα μπάσα κλπ, καλό είναι επιτέλους να διευκρινίσουμε τι είναι αυτά τα μπάσα και σε ποια συγκεκριμένη περιοχή από αυτά πρέπει αναφερόμαστε.

frequency-bands.GIF



Μπάσα και χαμηλές συχνότητες τι ακριβώς εννοούμε.


Πιο πάνω βλέπουμε διαφορές περιοχές συχνοτήτων από αυτό που εννοούμε γενικά και αόριστα μπάσα.


Η πρώτη περιοχή από 160 μέχρι 80hz είναι η περιοχή που ονομάζεται ανώτερα μπάσα. Για αυτήν την περιοχή συχνοτήτων τον πρώτο λόγο απόδοσης πρέπει να έχουν τα ηχεία. Ακόμα και ένα μικρό ηχείο που σέβεται τον εαυτό του άνετα θα πρέπει να κατεβαίνει μέχρι τα 80hz. Είναι η κρίσιμη περιοχή συχνοτήτων που δίνει ρυθμό και ατάκα στο ηχείο και σε μεγάλο βαθμό το λεγόμενο μπουμ μπουμ.


Η δεύτερη περιοχή 40-80hz είναι η περιοχή συχνοτήτων που σχετικά καλά μπορούν να αποδώσουν μεγάλα ηχεία δαπέδου αν και ελάχιστα από αυτά θα καταφέρουν να κατέβουν μέχρι τα 40hz. Αυτή είναι η περιοχή μέσον μπάσων η μεσοχαμηλών συχνοτήτων. Μεσοχαμηλές συχνότητες ανταποκρίνεται πιο πολύ στην πραγματικότητα.


20-40hz. Είναι η περιοχή συχνοτήτων που πολύ δύσκολα προσεγγίζουν τα κοινά ηχεία, ακόμα και η πλειοψηφία των sub. Είναι η περιοχή που ονομάζεται χαμηλά μπάσα η καλύτερα χαμηλές συχνότητες.

Αυτές η συχνότητες πολύ δύσκολα βρίσκονται σε μουσικό περιεχόμενο, είναι όμως συχνά πυκνά παρούσες σε ταινίες με ειδικό περιεχόμενο όπως σεισμοί εκρήξεις κλπ.
 
vinAd54FreqChart.jpg


Σε αυτό τον πίνακα βλέπουμε τα διάφορα μουσικά όργανα με την αρμονική και θεμελιώδη συχνότητα. Αν μελετήσουμε την απόκριση συχνότητας αυτών οργάνων στον πίνακα θα δούμε ότι για σωστή αναπαραγωγή των μπάσων τον ουσιαστικό και κύριο λόγο απόκρισης πρεπει έχουν τα ηχεία και όχι το sub.
 
Για την αναπαραγωγή των χαμηλών συχνοτήτων πρέπει να συνυπολογίζεται και πόση ενέργεια θα χρειαστεί το woofer ώστε να αποδώσει τις συχνότητες στη θέση ακρόασης.
Δεν φτάνει να ξέρεις το κάτω άκρο απόκρισής του. Είτε είναι μεγάλο δαπέδου, είτε μικρό βάσεως (γιατί υπάρχουν και τέτοια που κατεβαίνουν στα 40Hz +/- 3db...)
Ακόμα και ένα ακουστικό με μονάδα 1 ίντσας μπορεί να αναπαράγει τις low και mid bass... αλλά σε τι απόσταση...

Eπίσης, πέραν της ικανότητας του ηχείου να αναπαραγει τις κάτω συχνότητες και η συνεισφορά / ικανότητα του ενισχυτή για την αναπαραγωγή του χαμηλού, είναι ισάξια και δεν πρέπει να υποβαθμίζεται.
Αν το ηχείο μπορεί να στείλει τις συχνότητες στη θέση ακρόασης, θα το κάνει μόνο αν ο ενισχυτής μπορεί να δώσει την αναλογη ενέργεια και μάλιστα στο σωστό χρόνο, όπως του ορίζει η πηγή.

Το sub μπορεί να βοηθήσει / σκεπάσει κάποια προβλήματα ζεύγους ηχείου σε συγκεκριμένο χώρο.
Θέλει ρύθμιση και μετρήσεις, δεν είναι απλή υπόθεση. Σαφώς.
Η απαξίωση που επιχειρείς (αν κατάλαβα καλά απο την τελευταία σου πρόταση) είναι μη στοιχειοθετημένη.

Απλή / γενικευμένη απόδειξη ότι πάμπολλες σχεδιάσεις ηχείων που τυγχάνουν ευρείας αποδοχής και καταξίωσης, βασίζονται σε ξεχωριστές μονάδες/καμπίνες για τις χαμηλές συχνότητες.

Τέλος imo oι χαμηλές (ειδικά οι mid και upper bass) είναι απαραίτητες για την σωστή (και ευχάριστη) αναπαραγωγή οποιουδήποτε είδους μουσικής.
Ακόμα και με λάθος στο sub το αποτέλεσμα είναι πολύ καλύτερο σε σχέση με την ελλειπή αναπαραγωγή τους (λακούβα >-6db).
Θα προτιμούσα λάθος αναπαραγωγή, παρά έλλειψή τους. Ξεκάθαρα.
 
Δεν απαξίωσα τίποτε και ούτε το επιχείρησα απλά με επιχειρήματα όχι για να αποδείξω αλλά να εξηγήσω ότι το τελευταίο κομμάτι των χαμηλών συχνοτήτων 50-20hz εκτός από την δυσκολία αναπαραγωγής από τα ηχεία σχεδόν δεν υπάρχει σε μουσικό περιεχόμενο.

Εδώ όμως που θα διαφωνήσω είναι η προτίμηση σου σε λάθος στο sub παρά την έλλειψη ακόμα και 6db και υποθέτω ότι η έλλειψη θα είναι από τα 80hz και κάτω γιατί αν η έλλειψη ξεκινήσει από τα 160hz τότε δεν μιλούμε για σοβαρό ηχείο.

Και επειδή ανέφερες τα ακουστικά 1 ίντσας, ναι είναι ικανά για τις τελευταίες οχτάβες αλλά εκεί δεν υπάρχει η βαβούρα και η έλλειψη έλεγχου του χαμηλού που υπάρχει σε πολλές σχεδίασης ηχείων και sub.
 
Αν δεν υποβαθμίζεις τη συμετοχή των mid και upper bass υπέθεσα λάθος και χαιρομαι, γιατί μια τέτοια θεώρηση θα ήταν σπατάλη χρόνου.
Γι' αυτά μίλησα και όχι για τις lower bass, που πολύ λίγοι έχουν τη δυνατότητα να αναπαράγουν σωστά στο σπίτι (εγώ όχι).

Η προτίμησή μου αφορά περιπτώσεις όπου τα 40-120 (πολλές φορές και παραπάνω...) δεν μπορούν να αναπαραχθούν σε ικανή ένταση, είτε λόγω ηχείου, είτε λόγω προβληματικού ταίσματος απο τον ενισχυτή.
Τα παραπάνω μπορεί να συμβούν και σε καθως πρέπει - πολύ καλά ηχεία και ενισχυτές.

Βάλε για παράδειγμα δύο κατα τα άλλα πολύ καλά ηχεία δαπέδου 4-5 ιντσών που όμως αντέχουν 100W πριν παραμορφώσουν, να σου στείλουν τα μπάσα στα 3-4 μέτρα... με οποιοδήποτε ενισχυτή...
Ή κάποιο σούπερ ηχείο δαπέδου με μεγάλες μονάδες, αλλά 4ωμο που βυθίζεται στα 2 ή 3 Ohm και με δύσκολη γωνία φάσης, να παίξει με ένα κατα τα άλλα πολύ καλό ενισχυτή, αλλά με "θέμα" στην οδήγηση δύσκολων φορτίων.

Μιλάω λοιπόν και για σοβαρά μηχανάκια που είτε λόγω απόστασης ακρόασης - χώρου, είτε λόγω ματσαρίσματος, δεν μπορούν να αποδώσουν τα αναμενόμενα.
Τα παραδείγματα πάμπολα.

Εκεί (θα επιμείνω) ένα καλό sub, σωστά ρυθμισμένο, είναι απολύτως προτιμηταίο κατ´εμέ. και ας υπάρξει μια μικρή διαφορά φάσης ή ακόμα και λάσπωμα.

Έχω ακούσει ηχείο που δεν μου αρέσει (επιεικώς...) με sub και θα το έφερνα σπίτι μου για πλάκα... μεταμόρφωση...
 
Last edited:
Για τα ηχεία με πτώση από 120hz φαντάζομαι μιλάς για μικρά ηχεία δορυφόρους που απλά αυτά δεν παίζουν δίχως sub.

Αυτό που δεν κατάλαβα όμως είναι το θέμα της απόστασης σε σχέση με τα μικρά σε διάμετρο woofer. Έτσι όπως το αναφέρεις καταλαβαίνω ότι βγάζουν ικανές στάθμες σε χαμηλές συχνότητες αλλά εξασθενούν λόγο απόστασης. Ενώ κάτι τέτοιο δεν συμβαινει. Λόγο μεγέθους δεν μπορούν να αποδώσουν μεγάλες στάθμες χαμηλών σε σχέση με της δυνατότητες τους με τις ανώτερες συχνότητες lower midrange, και upper bass.
 
Aυτό που λές "λόγω μεγέθους δεν μπορούν να αποδώσουν μεγάλες στάθμες" είναι η ικανότητα απολαβής ισχύος σε συνδυασμό με την απόσταση που πρέπει να "στείλουν τα db".
Το ίδιο πράγμα λέμε, με άλλα λόγια.

Ένα μικρό woofer μπορεί να σπρώξει περιορισμένη ποσότητα αέρα (διάμετρος/επιφάνεια και περιορισμένη παλινδρομική κίνηση) και αυτό δεν θα το κάνει σε μεγάλη απόσταση, διότι θα χρειαστεί περισσότερη ενέργεια απο αυτή που μπορεί / αντέχει να απολάβει.
Απο τα τεχνικά χαρακτηριστικά ηχείων με μικρές μονάδες (όχι αναγκαστικά τα γνωστά δορυφοράκια του home cinema, αλλά και καλύτερα ακριβά βάσεως, ακόμα και δίδρομα δαπέδου) εύκολα το βλέπεις αυτό.

Το διάγραμμα του fr σε απομακρυσμένη θέση ακρόασης, δεν έχει καμία σχέση με αυτό που βλέπεις στη τυπική ανηχοική μέτρηση στο 1m με 1W.
πχ ηχείο με κάτω απο 86db ευαισθησία, τυπική καμπύλη απόκρισης απο τα 45-55Hz και ικανότητα απολαβής ισχύως λιγότερη απο 100W, στα τρία plus μέτρα δεν θα μπορεί να δώσει max απαραμόρφωτες χαμηλές συχνότητες της τάξεως των 100db (υποθέτοντας ότι μπορεί να τα υποστηρίξει η ισχύς του ενισχυτή και ο χώρος).
Σε υψηλές λοιπόν στάθμες (και όχι μόνον) το ηχείο θα "τσιρίζει", θα "αδειάζει" κτλ. Η τονικότητα θα παέι περίπατο. Και αυτό είναι μόνο μια πτυχή του προβλήματος...

Το αποτέλεσμα θα είναι ανάλογο με αυτό που παίρνεις απο ακουστικά, όταν απομακρύνεις τα αυτιά σου απο τις μονάδες τους, για να το καταλάβουμε καλύτερα.
Αναδεικνύονται σε υπέρμετρο βαθμό οι υπόλοιπες υψηλότερες συχνότητες.

Σε τέτοιες περιπτώσεις, εφόσον ο ακροατής δεν μπορεί ή δεν θέλει να αλλάξει ηχείο, μπορεί να βρει ανεκτή λύση (όχι την απόλυτη λύση - όχι πάντα - όχι υπό οποιεσδήποτε συνθήκες), με την προσθήκη sub.
Με λίγα λόγια, αν δεν θέλεις να αλλάξεις το ηχείο μπορείς να γεμίσεις το διάγραμμα απόκρισης στη απομακρυσμένη θέση ακρόασης με ένα sub.
 
Ακόμα πιο άπλα για να καταλαβαινόμαστε. Αν θέλουμε υψηλή στάθμη σε χαμηλές συχνότητες πρέπει να μετακινηθεί μεγάλος όγκος αέρα. Άρα δυο τρόποι μόνον υπάρχουν. Όσο το δυνατόν μεγαλύτερη διάμετρος woofer, η όσο το δυνατόν μεγαλύτερη μετακίνηση του κώνου, η και τα δυο μαζί.

Αν υπάρχουν ηχεία ικανής διαμέτρου με πρόβλημα στα 120hz είναι ένα θέμα που πρέπει να αντιμετωπίζεται μεμονωμένα και όχι σαν κανόνας. Προσωπικά το ανάφερα πολλές φορές, όποιος θέλει πλούσια μπάσα η λύση είναι στα ηχεία και όχι στο sub.
 
Από τη στιγμή που ένα synthesizer μπορεί έχει 0Hz-100KHz εύρος, τότε τσάμπα συζητάτε. Εκτός κι αν δεν είναι όργανο μουσικό το synth και δεν αφορά τη μουσική, οπότε πάσο.

Φυσικά όποιος βάλει το bass i love you των bassotronics σε δύο μόνο ηχεία καταλαβαίνει γιατί χρειάζεται και το sub. Και όχι δεν αναφέρομαι στο απόλυτο μπάσο, αλλά στο ότι δεν μπορεί να αποδοθεί όταν τα γούφερ έχουν την περιοχή μέχρι π.χ. 2,5-3KHz να παίξουν, την ίδια στιγμή που έχουν να αναπαράγουν και το χαμηλό και γι' αυτό μπερδεύουν.

Δεν το πάω στο H.C. γιατί εκεί πολύ απλά χωρίς sub δεν γίνεται.
 
Στη θεωρεία συμφωνούμε λοιπόν.

Στη πράξη, επίσης, 'οσον αφορά τη σωστότερη λύση... δλδ το ίδιο ηχείο (τιουναρισμένο στο ίδιο x-over)
Aν δεν είναι εφικτό λόγω τιμής ή χωροταξίας, μια χαρά θα κάνει τη δουλειά το sub (πολλές φορές και καλύτερα - εγγύτερα στα γούστα του καθενός)
 
Ποτέ δεν κατάλαβα ένα βουητό κάτω από τα 40 Hz πως μπορεί να θεωρείται μουσική.

Προφανώς αλλάζουν οι εποχές αλλάζει και η μουσική αλλά μάλλον εγώ μένω πίσω....
 
σε οικιακό χώρο δύσκολα πιάνουμε τα 30 hz .......πάντως μία επανάληψη τη χρειαζόμουνα .....μπράβο σας .
 
Last edited:
Aυτό το παλιοβουητό όμως επηρεάζει και τις πιο πάνω συχνότητες. Δεν είναι τόσο απλό.
Εμείς μιλήσαμε μόνο για μια πτυχή του ζητήματος....

Έχει ανέβασμα της σκηνής και τράβηγμα πίσω των μεσαίων, αμα παίζει χαμηλά και καλά το ηχείο...
Ακόμα και οι 20 που δεν ακούμε, κάνουν διαφορά.
 
Ποτέ δεν κατάλαβα ένα βουητό κάτω από τα 40 Hz πως μπορεί να θεωρείται μουσική.

Προφανώς αλλάζουν οι εποχές αλλάζει και η μουσική αλλά μάλλον εγώ μένω πίσω....

Άρα τι; Να μην την ακούμε τη συγκεκριμένη πληροφορία; Έτσι δεν γράφτηκε; Αυτή δεν ήταν η πρόθεση του καλλιτέχνη/παραγωγού;

Τίποτε δεν άλλαξε από την εποχή του Μπαχ τουλάχιστον. Βουητό να δεις που έχει το εκκλησιαστικό όργανο. Πράγματι εκεί βουίζει ο αέρας στους σωλήνες. Για να μην πω για τις κάτω νότες του πιάνου και γυρίζει ο Μότσαρτ στον τάφο του :o
 
Απάντηση: Re: Μπάσα και χαμηλές συχνότητες

Άρα τι; Να μην την ακούμε τη συγκεκριμένη πληροφορία; Έτσι δεν γράφτηκε; Αυτή δεν ήταν η πρόθεση του καλλιτέχνη/παραγωγού;

Τίποτε δεν άλλαξε από την εποχή του Μπαχ τουλάχιστον. Βουητό να δεις που έχει το εκκλησιαστικό όργανο. Πράγματι εκεί βουίζει ο αέρας στους σωλήνες. Για να μην πω για τις κάτω νότες του πιάνου και γυρίζει ο Μότσαρτ στον τάφο του :o

:a0210:

Και το κάθε όργανο είναι ένα "ηχείο", με δικό του rf.
κόψε εδώ, κόψε εκεί στο τέλος ακούς άλλο όργανο!

Μόλις συνειδητοποίησα ότι όλα αυτά τα λέμε στο πολυκάναλο.
θα μας πάρει με τις πέτρες ο Κώστας :flipout:
 
Re: Απάντηση: Re: Μπάσα και χαμηλές συχνότητες

Μόλις συνειδητοποίησα ότι όλα αυτά τα λέμε στο πολυκάναλο.
θα μας πάρει με τις πέτρες ο Κώστας :flipout:

Γιατί, έχουν τα δικάναλα συστήματα έξοδο για υπογούφερ; :smile:
 
Yep. pre out.
To κακό είναι ότι δεν έχουν αποκοπή, οπότε περιορίζεσαι στις ρυθμίσεις του sub και τα ηχεία παίζουν large.
εκεί είναι ο κίνδυνος του μπερδέματος και λάθους στο χρόνο και φάση.
 
Tι να στέλνουν βρε Γιώργο? Kανονικά δικάναλο σήμα.
Το οποίο ενισχύει ο ενσωματωμένος του sub.
Kάνεις και αποκοπή απο το cross του sub και τέλος
(τρόπος του λέγειν τέλος... δεν τελειώνουν ποτέ αυτά :-)