Jack Nitzsche
 | - Jack Nitzsche · The Lonely Surfer -
|
Κάποιες τέτοιες σκέψεις κάνω και με το "
Lonely Surfer" του
Jack Nitzsche, κάθε φορά που το ακούω και θεωρώ ότι το κομμάτι, έχει αυτή τη σπάνια ικανότητα να σε υποβάλει και να σε μεταφέρει, όπου το συναίσθημα εκείνη τη στιγμή σε προστάζει... Και είναι αυτό το κομμάτι που με έκανε να τον αναζητώ και να τον αναγνωρίζω, πια, στους συντελεστές των δίσκων μου.
Ο
Jack Nitzsche, ήταν ένας ενορχηστρωτής, παραγωγός, τραγουδοποιός και συνθέτης μουσικής για ταινίες. Ήρθε στο προσκήνιο στα τέλη της δεκαετίας του 1950 όταν συνέπραξε με τον παραγωγό
Phil Spector, ενώ αργότερα συνεργάστηκε με τους
Rolling Stones,
Neil Young,
Captain Beefheart,
Doris Day κ.ά. καθώς η λίστα είναι σχεδόν ατελείωτη. Έχει επίσης ασχοληθεί εκτενώς με μουσική για τον κινηματογράφο, κερδίζοντας μάλιστα και Γκράμι το 1983 για την συγγραφή του "
Up Where We Belong".
Οι παραγωγοί μουσικής, δούλευαν σχεδόν στην ανωνυμία, έξω από το χώρο της μουσικής. Καθένας από αυτούς τους δημιουργούς επεδίωκε τα ακουστικά του ιδεώδη, πάντα με το βλέμμα στραμμένο σε αυτό το ολοένα και φευγαλέο επόμενο χιτ. Οι
Phil Spector, Jack Nitzsche, Bert Berns και
Jerry Ragovoy σαφώς είχαν το μαγικό άγγιγμα και συντέλεσαν στη διαμόρφωση του τελικού ακούσματος και με την μοναδική ιδιοφυΐα τους έκαναν συναρπαστική την ποπ μουσική.
Πέρα από το σερφ... Στοχασμοί για έναν μοναχικό αναβάτη των κυμάτων
Jack Nitzsche - The Lonely Surfer (1963, Reprise Records)

Τραγούδια: A1 The Lonely Surfer (Nitzsche, Cooper) - 2:35, A2 Puerto Vallarta (Nitzsche, Cooper) - 2:29, A3 Stranger On The Shore (Bilk, Mellin) - 2:05, A4 Theme From "Women Of The World" (Ortolani) - 2:46, A5 Old Town (Nitzsche, Cooper) - 2:53, A6 Ebb Tide (Sigman, Maxwell) - 2:13, B1 Theme From "Mondo Cane" (More) (Ciorciolini, Oliviero, Newell, Ortolani) - 3:06, B2 The Magnificent Seven (Bernstein) - 2:07, B3 Baja (Hazlewood) - 2:18, B4 Theme For A Broken Heart (Nitzsche, Cooper) - 2:46, B5 Beyond The Surf (Hazan) - 2:11, B6 Da Doo Ron Ron (Spector, Greenwich & Barry) - 3:21
Μουσικοί: Don Randi, Leon Russell (πιάνο) • Bill Pitman, Ray Pohlman, Tommy Tedesco (κιθάρα) • Dave Gates, Jimmy Bond (μπάσο) • Hal Blaine (ντραμς) • Frankie Capp (κρουστά) • Gale Robinson, Bill Hinshaw (γαλλικό κόρνο) • Harry Betts, Roy Main (τρομπόνι) • Roy Caton, Virgil Evans (τρομπέτα) • The Johnny Vidor Strings (έγχορδα)
Παραγωγή / Ενορχήστρωση: Jimmy Bowen / Jack Nitzsche
Ο
Bernard Alfred "Jack" Nitzsche υπήρξε μια από τις πιο επιδραστικές, αν και συχνά αθέατες, φιγούρες που διαμόρφωσαν τον ήχο της αμερικανικής ποπ και ροκ μουσικής. Γεννημένος στις 22 Απριλίου 1937 στο Σικάγο του Ιλινόις, ο Γερμανικής καταγωγής Αμερικανός δημιουργός έφυγε από τη ζωή στις 25 Αυγούστου 2000 στο Λος Άντζελες. Αν και ξεκίνησε ως πιανίστας και σαξοφωνίστας, η πραγματική του ιδιοφυΐα ξεδιπλώθηκε πίσω από την κονσόλα του ήχου, στο χαρτί της ενορχήστρωσης και στη σύνθεση. Η πορεία του προς την κορυφή ξεκίνησε στα τέλη της δεκαετίας του 1950, όταν έγινε το δεξί χέρι του
Phil Spector, βοηθώντας καταλυτικά στο χτίσιμο του περίφημου ηχητικού τείχους "
Wall of Sound". Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1960, ο
Nitzsche είχε ήδη εδραιώσει τη φήμη του ως ένας αξεπέραστος αρχιτέκτονας του στούντιο, γεγονός που τον οδήγησε στην προσωπική του δισκογραφική καταξίωση στη
Reprise Records.
Το άλμπουμ
The Lonely Surfer ξεπερνά τον, γεμάτο με ξέγνοιαστες καλοκαιρινές μελωδίες, τυπικό σερφ ροκ δίσκο της εποχής. Είναι ένα βαθιά ατμοσφαιρικό, ορχηστρικό κομψοτέχνημα, όπου η μελαγχολία συναντά την κινηματογραφική μεγαλοπρέπεια. Ο
Nitzsche παντρεύει υποδειγματικά τις "κλαίουσες" κιθάρες με πλούσια έγχορδα, γαλλικά κόρνα και δραματικά κρουστά, δημιουργώντας ένα είδος που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως μπαρόκ σερφ.
Η εμπειρία ξεκινά με το
ομώνυμο κομμάτι, έναν ύμνο που δικαιολογημένα θεωρείται το σήμα κατατεθέν του. Η εισαγωγή με τα έγχορδα και η απότομη είσοδος της βαριάς, γεμάτης αντήχηση κιθάρας δημιουργούν αμέσως την αίσθηση της απέραντης, μοναχικής θάλασσας. Ακολουθεί το "
Puerto Vallarta", το οποίο μεταφέρει τον ακροατή σε ένα εξωτικό αλλά ταυτόχρονα νοσταλγικό τοπίο, γεμάτο κινηματογραφική ένταση. Στο "
Stranger on the Shore" ο δημιουργός επαναπροσδιορίζει ένα κλασικό θέμα, δίνοντάς του έναν πιο σκοτεινό, κυματιστό χαρακτήρα, ενώ το "
Theme from Women of the World" ξεχωρίζει για την ενορχηστρωτική του λεπτότητα, αναδεικνύοντας τις ικανότητές του στη σύνθεση για τη μεγάλη οθόνη.
Η πρώτη πλευρά κλείνει με το "
Old Town" και το "
Ebb Tide", όπου η θάλασσα μοιάζει να αναπνέει μέσα από τις αυξομειώσεις της έντασης των οργάνων. Η δεύτερη πλευρά ανοίγει με το "
Theme from Mondo Cane (More)", μια εκτέλεση που σφύζει από ρομαντισμό και δραματικότητα. Στη συνέχεια, το "
The Magnificent Seven" αποκτά μια εντελώς νέα, πιο ρυθμική και δυναμική διάσταση κάτω από την μπαγκέτα του. Το "
Baja" είναι ένας καθαρόαιμος σερφ ροκ δυναμίτης, που όμως διατηρεί την εκλεπτυσμένη ενορχήστρωση του δημιουργού, οδηγώντας στο "
Theme for a Broken Heart", ένα κομμάτι που συμπυκνώνει όλη τη μελαγχολία της ανθρώπινης απώλειας. Το άλμπουμ ολοκληρώνεται ιδανικά με το "
Beyond the Surf", που λειτουργεί ως ένας στοχαστικός επίλογος, και την ευρηματική ορχηστρική διασκευή του "
Da Doo Ron Ron", η οποία αποτελεί έναν έμμεσο φόρο τιμής στις ημέρες της συνεργασίας του με τον Spector.
Η ηχητική τελειότητα αυτού του δίσκου δεν θα ήταν εφικτή χωρίς τη συμμετοχή της ελίτ των σέσιον μουσικών του Λος Άντζελες, της θρυλικής κολεκτίβας που αργότερα έγινε γνωστή ως
The Wrecking Crew. Στις ηχογραφήσεις αυτές, τα τύμπανα καθοδηγούνται από τον ασύλληπτο
Hal Blaine, του οποίου το στιβαρό, αλλά γεμάτο αίσθηση παίξιμο δίνει τον παλμό σε κάθε κύμα. Οι κιθάρες, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του σερφ ήχου, βρίσκονται στα χέρια του σπουδαίου
Tommy Tedesco και του
Bill Pitman. Το μπάσο μοιράζονται ο
Jimmy Bond και ο
David Gates – ο οποίος αργότερα θα γνώριζε τεράστια επιτυχία με το συγκρότημα
Bread –, ενώ στα πλήκτρα και τις ενορχηστρωτικές λεπτομέρειες συμμετέχει και ο νεαρός τότε
Leon Russell. Τέλος, τα γαλλικά κόρνα των
Gale Robinson και
Bill Hinshaw προσθέτουν αυτή την απαραίτητη, ελαφρώς απόκοσμη και επική αίσθηση που απογειώνει το τελικό αποτέλεσμα.
Το
The Lonely Surfer παραμένει ένας σταθμός στην καριέρα του
Jack Nitzsche και ένα κειμήλιο της αμερικανικής μουσικής κουλτούρας της δεκαετίας του '60. Μέσα από αυτό το άλμπουμ, ο μοναχικός σέρφερ της
Reprise Records απέδειξε ότι η ποπ μουσική δεν περιορίζεται σε εφήμερα τραγούδια για το ραδιόφωνο, αλλά είναι ένας καμβάς για υψηλή τέχνη, ικανός να γεννά συναισθήματα που αντέχουν στον χρόνο.
(****1/2, πηγές: εξώφυλλο, σημειώσεις επανέκδοσης, wikipedia.org, discogs.com, allmusic.com)
